İnternet Alışverişlerinde Mesafeli Sözleşmeler ve 14 Günlük Cayma Hakkı
İnternet alışverişleri mesafeli sözleşmedir ve tüketiciye 14 günlük cayma hakkı tanır. Tüketici gerekçe göstermeden ve ceza ödemeden ürünü iade edebilir. Süre, ürünün teslim alındığı gün başlar. Satıcı bedeli 14 gün içinde geri ödemek zorundadır.
Mesafeli Sözleşme Nedir?
- Tarafların yüz yüze gelmeden kurduğu sözleşmedir.
- İnternet, mobil uygulama ve telefonla yapılan satışları kapsar.
- Satıcı sipariş öncesinde ön bilgilendirme yapmak zorundadır.
- Teslim süresi 30 günü geçemez.
14 Günlük Cayma Hakkı Nasıl Kullanılır?
- Bildirim yazılı olarak veya e-posta ve site formu üzerinden yapılır.
- Ürün, bildirimden itibaren 10 gün içinde geri gönderilir.
- Satıcının belirttiği kargoyla gönderimde ücret satıcıya aittir.
- Bilgilendirme yapılmadıysa süre bir yıl uzar.
Bu Yazıda Neler Var
- Mesafeli sözleşme nedir?
- Ön bilgilendirme
- 14 günlük cayma hakkı nedir?
- Süre ne zaman başlar?
- Cayma hakkı nasıl kullanılır?
- Para iadesi ve kargo ücreti
- Ürün denenebilir mi?
- Cayma hakkının olmadığı ürünler
- Teslim süresi
- Cayma hakkı ve ayıplı mal farkı
- Pazaryeri sorumluluğu
- İade yapılmazsa nereye başvurulur?
- Sık yapılan hatalar
- Uygulamadan notlar
- Sık sorulan sorular
Mesafeli Sözleşme Nedir?
6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m. 48/1 (Özet)
Mesafeli sözleşme, satıcı ile tüketicinin eş zamanlı fiziksel varlığı olmaksızın, uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiyle kurulan sözleşmedir.
İnternet sitesinden, mobil uygulamadan, telefonla veya sosyal medya üzerinden yapılan alışverişler mesafeli sözleşmedir. Tüketici ürünü görmeden ve denemeden satın alır. Kanun bu dezavantajı dengelemek için tüketiciye özel haklar tanır.
Bu hakların en önemlisi cayma hakkıdır. Bunun yanında ön bilgilendirme, 30 günlük teslim süresi ve hızlı iade kuralları vardır.
Hangi alışverişler kapsam dışındadır?
- Bankacılık, sigorta ve yatırım gibi finansal hizmetler
- Taşınmaz satışı ve konut kiralama
- Paket tur, devre tatil ve devremülk sözleşmeleri
- Otomatik makineler üzerinden yapılan satışlar
- Market siparişi gibi gündelik tüketim mallarının düzenli teslimatı
- Bahis, çekiliş ve şans oyunları
Bu işlemler kendi özel kurallarına tabidir. Örneğin paket tur ve devre tatil sözleşmeleri için ayrı yönetmelikler uygulanır.
Satıcının Ön Bilgilendirme Yükümlülüğü
Satıcı, sipariş onaylanmadan önce tüketiciyi açık biçimde bilgilendirmek zorundadır. Bilgilendirmenin yapıldığını ispat yükü satıcıdadır.
- Satıcının adı, unvanı, adresi ve iletişim bilgileri
- Ürünün temel nitelikleri
- Vergiler dahil toplam fiyat ve teslimat masrafı
- Ödeme ve teslimat bilgileri
- Cayma hakkının şartları, süresi ve nasıl kullanılacağı
- Cayma hakkının bulunmadığı ürünlerde bu bilgi
- İade için öngörülen taşıyıcı
- Şikayet ve başvuru yolları
- Siparişin ödeme yükümlülüğü doğurduğu
1 Ocak 2026 itibarıyla ön bilgilendirmeye yeni bir bilgi eklendi. Satıcı, belirli parasal sınırın üzerindeki uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurmanın zorunlu olduğunu da bildirmelidir.
14 Günlük Cayma Hakkı Nedir?
6502 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m. 48/4 (Özet)
Tüketici, on dört gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin sözleşmeden cayma hakkına sahiptir. Cayma bildiriminin bu süre içinde satıcıya yöneltilmiş olması yeterlidir.
Cayma hakkı, tüketicinin sebep göstermeden alışverişten vazgeçebilmesidir. Ürünün ayıplı olması gerekmez. “Beğenmedim” demek bile şart değildir.
Satıcı bu hak için ceza, kesinti veya işlem ücreti isteyemez. Sözleşmedeki “iade kabul edilmez” ibaresi cayma hakkını ortadan kaldırmaz.
Sık yapılan bir karışıklık vardır. İnternet alışverişinde cayma süresi 30 gün değil, 14 gündür. 30 gün, satıcının ürünü teslim etmesi gereken azami süredir. Bazı siteler ticari tercihle daha uzun iade süresi tanır. Bu yasal bir zorunluluk değildir.
Cayma Süresi Ne Zaman Başlar?
| Sözleşme Türü | 14 Günün Başlangıcı |
|---|---|
| Mal satışı | Tüketicinin veya gösterdiği kişinin malı teslim aldığı gün |
| Hizmet sözleşmesi | Sözleşmenin kurulduğu gün |
| Tek siparişte ayrı ayrı teslim edilen mallar | Son malın teslim alındığı gün |
| Birden fazla parçadan oluşan mal | Son parçanın teslim alındığı gün |
| Düzenli teslimatlı abonelik | İlk malın teslim alındığı gün |
Ürünün kargoya verilmesi teslim sayılmaz. Süre, paket elinize ulaştığında başlar. Tüketici dilerse ürün gelmeden önce de sözleşmeden cayabilir.
Satıcı bilgilendirme yapmadıysa
Tüketici cayma hakkı konusunda gereği gibi bilgilendirilmediyse 14 günlük süreyle bağlı değildir. Bu durumda süre, cayma süresinin bittiği tarihten itibaren bir yıl sonra sona erer. Satıcı bu bir yıl içinde bilgilendirmeyi yaparsa 14 gün o tarihten işlemeye başlar.
Cayma Hakkı Nasıl Kullanılır? Adım Adım
- Teslim tarihini kontrol edin ve 14 günü hesaplayın.
- Cayma bildirimini yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısıyla yapın. Sitedeki iade formu, e-posta veya platform mesajı yeterlidir.
- Bildirimin gönderildiğini gösteren ekran görüntüsünü ve iade kodunu saklayın.
- Ürünü bildirimden itibaren 10 gün içinde geri gönderin.
- Satıcının belirttiği kargo firmasını kullanın.
- Faturayı ve varsa aksesuarları pakete koyun.
- Kargo gönderi belgesini saklayın.
- Satıcı 14 gün içinde ödeme yapmazsa başvuru yollarına geçin.
Telefonla yapılan bildirim ispat sorunu doğurur. Bildirimi mutlaka yazılı bir kanaldan yapın. Sürenin son gününde gönderilen bildirim de geçerlidir.
Para İadesi ve İade Kargo Ücreti
Satıcı, cayma bildiriminin kendisine ulaştığı tarihten itibaren 14 gün içinde tüm ödemeleri iade etmek zorundadır. İadeye ilk teslimat ücreti de dahildir.
- İade, tüketicinin kullandığı ödeme aracına ve tek seferde yapılır.
- Tüketiciye ek masraf veya yükümlülük getirilemez.
- Kredi kartıyla taksitli alışverişte banka iadeyi taksit sayısına göre karta yansıtabilir.
- Hediye çeki veya puanla iade, tüketici kabul etmedikçe yapılamaz.
İade kargo ücretini kim öder?
Ürün, satıcının ön bilgilendirmede belirttiği taşıyıcıyla geri gönderilirse kargo ücretini satıcı karşılar. Satıcı hiçbir taşıyıcı belirtmediyse tüketiciden yine bedel istenemez. Belirtilen firmanın tüketicinin bulunduğu yerde şubesi yoksa satıcı ürünü masrafsız aldırmak zorundadır.
İade masrafının tüketiciye yükletilmesine izin veren düzenleme yürürlüğe girmeden kaldırılmıştır. 1 Ocak 2026 sonrasında da kural değişmemiştir. Tüketici ancak satıcının gösterdiği firma dışında bir kargo şirketini kendi tercihiyle kullanırsa masrafa katlanır.
Ürünü Açmak veya Denemek Cayma Hakkını Düşürür mü?
Hayır. Tüketici ürünü mağazadaki gibi inceleyebilir. Kutuyu açmak, kıyafeti denemek veya cihazı çalıştırıp kontrol etmek olağan incelemedir.
Tüketici, malı işleyişine ve kullanım talimatlarına uygun kullandıysa oluşan değişikliklerden sorumlu olmaz. Sınır olağan incelemedir. Ayakkabıyı günlerce giymek veya ürünü hasarlı göndermek bu sınırı aşar.
“Ambalajı açılan ürün iade alınmaz” şartı kural olarak geçersizdir. Bu şart yalnızca kanunda sayılan istisna ürünlerde geçerlidir.
Cayma Hakkının Kullanılamadığı Ürün ve Hizmetler
| İstisna | Örnek |
|---|---|
| Fiyatı finansal piyasalara bağlı mallar | Altın, döviz, emtia |
| Tüketicinin isteğine göre hazırlanan mallar | İsme özel takı, ölçüye göre dikilen kıyafet |
| Çabuk bozulan veya son kullanma tarihi geçebilecek mallar | Taze gıda, çiçek |
| Ambalajı açılmış, sağlık ve hijyen açısından iadesi uygun olmayan mallar | Kozmetik, iç giyim, mayo |
| Teslimden sonra başka ürünlerle karışan mallar | Yakıt, dökme ürünler |
| Ambalajı açılmış kitap, dijital içerik ve bilgisayar sarf malzemeleri | Koruma bandı açılmış oyun, kartuş |
| Abonelik dışındaki gazete ve dergiler | Tek sayı süreli yayın |
| Belirli tarihte yapılması gereken hizmetler | Konaklama, araç kiralama, eşya taşıma, etkinlik bileti |
| Anında ifa edilen elektronik hizmetler | Dijital kod, indirilen yazılım, e-kitap |
| Tüketicinin onayıyla süre dolmadan başlanan hizmetler | Hemen başlatılan çevrim içi eğitim |
Telefon, tablet ve bilgisayarda cayma hakkı var mı?
Evet. Cep telefonu, akıllı saat, tablet ve bilgisayar internetten alındığında 14 gün içinde iade edilebilir. Bu ürünleri istisna listesine alan hüküm, yürürlüğe girmeden 2025 yılında yönetmelikten çıkarılmıştır. Olağan incelemeyi aşan kullanım ise ayrıca değerlendirilir.
Teslim Süresi: 30 Gün Kuralı
Satıcı, siparişi taahhüt ettiği sürede teslim etmelidir. Bu süre her halde 30 günü geçemez. Kişiye özel hazırlanan ürünler bu kuralın dışındadır.
Satıcı süreyi aşarsa tüketici sözleşmeyi feshedebilir. Bu durumda satıcı, fesih bildiriminin ulaşmasından itibaren 14 gün içinde tüm ödemeleri faiziyle iade eder. Ürün stokta kalmadıysa satıcı bunu üç gün içinde tüketiciye bildirmelidir.
Kargoda yaşanan kayıp ve hasardan teslime kadar satıcı sorumludur. Paketi teslim alırken hasar varsa tutanak tutturun.
Ayıplı Mal Satışında Tüketicinin Seçimlik Hakları Nelerdir?
Cayma Hakkı ile Ayıplı Mal Hakları Arasındaki Fark
| Ölçüt | Cayma Hakkı | Ayıplı Mal Hakları |
|---|---|---|
| Sebep | Gerekmez. | Üründe ayıp bulunmalıdır. |
| Süre | 14 gün | Teslimden itibaren 2 yıl |
| Nerede geçerli? | Mesafeli ve iş yeri dışında kurulan sözleşmelerde | Her türlü tüketici satışında |
| Sonuç | Sözleşme sona erer, bedel iade edilir. | İade, indirim, onarım veya değişim seçilir. |
| Kargo masrafı | Satıcının belirttiği firmayla gönderimde satıcıya ait | Her durumda satıcıya ait |
14 gün geçmiş olsa bile ürün bozuksa haklarınız sürer. Bu durumda ayıplı mal hükümlerine dayanılır. Mağazadan yapılan alışverişte ise cayma hakkı yoktur. İade tamamen mağazanın politikasına bağlıdır.
Pazaryeri ve Platformların Sorumluluğu
Alışveriş çoğu zaman bir pazaryeri üzerinden yapılır. Platform, kanundaki adıyla aracı hizmet sağlayıcıdır. Yalnızca aracı olduğunu söyleyerek sorumluluktan kurtulamaz.
- Ön bilgilendirmenin yapılmasından ve ispatından satıcıyla birlikte sorumludur.
- Tüketicinin taleplerini iletebileceği kesintisiz bir sistem kurmak zorundadır.
- Bedeli satıcı adına tahsil ediyorsa teslim ve iade yükümlülüklerinden de sorumludur.
- İşlem kayıtlarını üç yıl saklamak zorundadır.
Satıcıya ulaşamıyorsanız başvurunuzda platformu da karşı taraf olarak gösterin. Satıcı tarafındaki yükümlülükler için e-ticaret siteleri için KVKK uyum süreci yazımız da faydalı olabilir.
Satıcı İade Yapmazsa Nereye Başvurulur?
| Uyuşmazlık Tutarı (2026) | Başvuru Yeri |
|---|---|
| 186.000 TL altı | Tüketici hakem heyeti |
| 186.000 TL ve üzeri | Önce arabulucu, anlaşma olmazsa tüketici mahkemesi |
- Önce satıcıya ve platforma yazılı başvuru yapın.
- Sipariş özeti, fatura, yazışmalar ve kargo belgelerini toplayın.
- e-Devlet üzerinden tüketici hakem heyetine başvurun.
- Talebinizi net yazın. Bedel iadesi ve faiz isteyin.
- Karar lehinize çıkar ve ödeme yapılmazsa icra takibi başlatın.
Başvuru ücretsizdir. Yetkili heyet, tüketicinin oturduğu yerdeki veya alışverişin yapıldığı yerdeki heyettir. İzmir’de oturan tüketici başvurusunu kendi ilçesindeki heyete yapar. Karara karşı 15 gün içinde tüketici mahkemesine itiraz edilebilir. Sınırın üzerindeki taleplerde arabuluculuk aşamasını arabuluculuk toplantısına katılmama yazımızda anlattık.
Ödeme yaptığınız site sahte çıktıysa konu tüketici uyuşmazlığını aşar. Bu durumda bilişim yoluyla dolandırıcılık suçu gündeme gelir. Bankaya itiraz ve savcılığa şikayet birlikte yapılmalıdır.
Sık Yapılan Hatalar
- Cayma süresini 30 gün sanmak.
- Caymayı yalnızca telefonla bildirmek.
- Ürünü satıcının belirtmediği kargo firmasıyla göndermek.
- Bildirimden sonra ürünü 10 gün içinde geri göndermemek.
- Kargo gönderi belgesini saklamamak.
- İstisna ürünlerde koruma bandını açmak.
- 14 gün geçti diye ayıplı üründe hak aramamak.
- Başvuruda pazaryerini taraf göstermemek.
Uygulamadan Notlar
Yerleşik Uygulama: İspat Yükü Satıcıdadır
Ön bilgilendirmenin ve cayma hakkı bilgilendirmesinin yapıldığını satıcı ispatlamalıdır. İspat edilemezse cayma süresi bir yıl uzamış sayılır.
Yerleşik Uygulama: Sürenin Korunması
Cayma bildiriminin 14 gün içinde gönderilmesi yeterlidir. Bildirimin satıcıya süre dolduktan sonra ulaşması hakkı düşürmez.
Yerleşik Uygulama: İstisnalar Dar Yorumlanır
Cayma hakkının istisnaları sınırlı sayıdadır. Satıcı sözleşmeye hüküm koyarak yeni istisna yaratamaz.
İade yapılmayan siparişlerde süre takibi, doğru başvuru mercii ve belgelerin eksiksiz sunulması sonucu belirler. Yüksek tutarlı uyuşmazlıklarda süreci baştan hukuki destekle yürütün.
Sık Sorulan Sorular
İnternet alışverişinde cayma hakkı kaç gündür?
14 gündür. Süre, mal satışında ürünün teslim alındığı gün, hizmet sözleşmesinde sözleşmenin kurulduğu gün başlar.
14 günlük cayma hakkı nasıl kullanılır?
Satıcıya yazılı olarak veya e-posta, site formu gibi kalıcı bir kanaldan bildirim yapılır. Ardından ürün 10 gün içinde geri gönderilir.
Cayma hakkında iade kargo ücretini kim öder?
Ürün satıcının belirttiği taşıyıcıyla gönderilirse kargo ücreti satıcıya aittir. Satıcı taşıyıcı belirtmediyse de tüketiciden bedel istenemez.
Satıcı parayı kaç gün içinde iade eder?
Cayma bildiriminin ulaşmasından itibaren 14 gün içinde iade eder. İade, teslimat ücreti dahil tüm ödemeleri kapsar.
Kutusu açılan ürün iade edilir mi?
Evet. Olağan inceleme için kutuyu açmak cayma hakkını düşürmez. Kozmetik, iç giyim ve ambalajı açılmış dijital içerik gibi istisnalar hariçtir.
Telefon ve bilgisayarda cayma hakkı var mı?
Evet. İnternetten alınan cep telefonu, tablet, bilgisayar ve akıllı saat 14 gün içinde iade edilebilir.
Mağazadan alınan üründe cayma hakkı var mı?
Hayır. Cayma hakkı mesafeli ve iş yeri dışında kurulan sözleşmeler içindir. Mağaza alışverişinde yalnızca ayıplı mal hakları kanundan doğar.
Cayma hakkı hangi ürünlerde yoktur?
Kişiye özel hazırlanan, çabuk bozulan, hijyen nedeniyle iadesi uygun olmayan ürünlerde ve belirli tarihli konaklama, bilet gibi hizmetlerde yoktur.
Satıcı iade yapmazsa nereye başvurulur?
2026 yılında 186.000 TL altındaki talepler için tüketici hakem heyetine başvurulur. Üzerindeki talepler için arabulucu ve tüketici mahkemesi yolu izlenir.
Yazar Hakkında
Bu içerik Av. Melisa Ezgi Aslan tarafından hazırlanmıştır. Dayanak olarak 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m. 48, 68 ve 73/A ile Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği m. 5, 9, 10, 11, 12, 13, 15 ve 16 kullanılmıştır. Dosyanıza özel bilgi için hukuki danışmanlık alınması önerilir.
Av. Melisa Ezgi Aslan, İzmir merkezli hukuk hizmetlerinin yanı sıra Konak, Karşıyaka, Bornova, Buca, Bayraklı, Çiğli, Gaziemir ve Karabağlar ilçelerinde tüketici hukuku, mesafeli sözleşmeler ve internet alışverişi uyuşmazlıkları alanında müvekkillerine hukuki destek sunmaktadır. Tüketici uyuşmazlıkları İzmir tüketici hakem heyetlerinde ve İzmir Tüketici Mahkemelerinde takip edilmektedir.